languages

virtualtrener

Opis budowy pnia mózgu...

Rysunek przedstawiający budowę pnia mózgu

W skład pnia mózgu wchodzą następujące odcinki :

• rdzeń przedłużony (medulla oblongata) zwany także opuszką rdzenia kręgowego (bulbus medullae spinalis)
• most (pons)
• śródmózgowie (mesencephalon)
• międzymózgowie (diencephalon)

RDZEŃ PRZEDŁUŻONY

Budowa zewnętrzna :
Na powierzchni brzusznej przebiega bruzda pośrodkowa przednia (analogiczna jak w rdzeniu kręgowym). Rozpoczyna się ona u dołu na wysokości górnego brzegu skrzyżowania piramid, natomiast kończy się u góry otworem ślepym (foramen caecum). Po obu stronach szczeliny pośrodkowej przedniej leżą piramidy (pyramides) zawierające włókna dróg korowo-rdzeniowych. Z boku od piramidy znajduje się bruzda boczna przednia (sulcus lateralis anterior), z której wychodzą włókna nervus hypoglossus. Z boku i ku tyłowi od row-ka leży sznur boczny, w którego górnej części uwypukla się oliwka (oliva).
Oliwka jest ograniczona : przyśrodkowo przez bruzdę boczną przednią
do tyłu i bocznie przez bruzdę boczną tylną
od dołu jest przykryta przez włókna łukowate zewnętrzne.
Oliwka zawiera tzw. jądra oliwki dolne będące ośrodkami układu pozapiramidowego.
Powierzchnia grzbietowa składa się z dwóch części : górno-przyśrodkowej należącej do dołu równoległobocznego, oraz dolno-bocznej będącej przedłużeniem powierzchni grzbietowej rdzenia kręgowego. Obie części oddziela taśma komory czwartej (taenia ventriculi quarti).
Część dolno-boczna jest podzielona na dwie symetryczne połowy przez bruzdę pośrodkową tylną (sulcus medianus posterior), która ku dołowi przechodzi w jednoimienną bruzdę rdzenia kręgowego.
Po obu stronach bruzdy leżą pęczek smukły i klinowaty, oddzielone przez bruzdę pośrednią tylną (sulcus intermedius posterior). Każdy z pęczków u góry kończy się wyniesieniem, odpowiednio guzkiem smu-kłym i guzkiem klinowatym (tuberculum gracile et cuneatum). W powyższych guzkach znajduje się istota szara , tworząca jądro smukłe i klinowate. Powyżej guzków zanika bruzda oddzielająca pęczki, a do części grzbietowej rdzenia przedłużonego dochodzi konar dolny móżdżku (pedunculus cerebellaris inferior). Bocznie od guz-ka jądra klinowatego leży guzek popielaty (tuberculum cinereum). Jest on tożsamy z jądrem rdzeniowym n. trójdzielnego (nucleus spinalis s. inferior n. trigemini) i jest tworem odpowiadającym strukturom rogu tylnego rdzenia kręgowego ( a właściwie strefie krańcowej Lissauera). Bocznie od pęczka klinowatego i guzka popielate-go biegnie bruzda boczna tylna (sulcus lateralis posterior); ukazują się w nim nerwy czaszkowe : językowo-gardłowy, błędny i korzeń czaszkowy nerwu dodatkowego.
Część górno-przyśrodkowa powierzchni grzbietowej rdzenia przedłużonego należy do tzw. dołu równoległobocznego (fossa rhomboidea), stanowiąc jego dolną część. Pośrodkowo biegnie rowek pośrodkowy dołu równoległobocznego (sulcus medianus fossae rhomboideae s. ventriculi quarti). Rowek przedłuża się ku dołowi w kanał środkowy rdzenia przedłużonego (canalis centralis medullae oblongatae). Wejście do tego kanału jest przykryte pasmem istoty białej, zwanej zasuwką (obex), łączącej lewą i prawą część taśmy naczyniówkowej komory IV oraz oba guzki smukłe. Pomiędzy zasuwką a dolnym kątem dołu równoległobocznego leży zachyłek komory IV zwany piórem pisarskim (calamus scriptorius).
Bocznie od rowka pośrodkowego komory IV znajduje się podłużne wyniesienie zwane wyniosłością przyśrodkową (eminentia medialis). Jej dolna część należąca do części grzbietowej rdzenia przedłużonego zwę-ża się tworząc trójkąt nerwu podjęzykowego (trigonum nervi hypoglossi). Pod tym trójkątem znajduje się jądro nerwu XII.
Trójkąt n. XII jest ograniczony :

• przyśrodkowo - przez rowek pośrodkowy komory IV
• bocznie - przez rowek graniczny (sulcus limitans)
• od góry - przez prążki rdzenne komory IV (striae medullares ventriculi IV)

• przyśrodkowo - przez rowek graniczny
• bocznie - przez prążek rozdzielający (funiculus separans), będący pasmem tkanki glejowej.

MOST :

Budowa zewnętrzna :
Na powierzchni brzusznej pośrodkowo znajduje się bruzda podstawna (sulcus basilaris), w której przebiega tętnica podstawna. Bocznie od niej leżą wyniosłości piramidowe (eminentiae pyramidales) utworzone przez przebiegające w nich drogi piramidowe. Brzeg dolny mostu stanowi bruzdę opuszkowo-mostową (sulcus bulbopontinus). Boczne przedłużenie mostu stanowią konary środkowe móżdżku (pedunculi cerebellares me-dii), zwane inaczej ramionami mostu (brachia pontis).
Nerw trójdzielny ukazuje się na granicy mostu i konara środkowego móżdżku. Nerw odwodzący wy-chodzi z pnia mózgu na granicy mostu i piramidy rdzenia przedłużonego. Nerw twarzowy wychodzi z pnia mó-zgu na pograniczu mostu, konara środkowego móżdżku i oliwki rdzenia przedłużonego w tzw. kącie mostowo-móżdżkowym (angulus pontocerebellaris). Nerw przedsionkowo-ślimakowy ukazuje się również
w kącie mostowo-móżdżkowym dobocznie od nerwu twarzowego i powyżej nerwu językowo-gardłowego. Pomiędzy nerwem twarzowym a nerwem przedsionkowo-ślimakowym widoczny jest nerw pośredni.
Powierzchnię grzbietową mostu zajmuje opisywany już poprzednio dół równoległoboczny. Bocznie od bruzdy pośrodkowej komory IV znajduje się wyniosłość przyśrodkowa (eminentia medialis) ograniczona bocz-nie przez rowek graniczny (sulcus limitans). Powyżej prążków rdzennych wyniosłość tworzy wzgórek twarzowy (colliculus facialis) - wytwarzają go neuryty jądra ruchowego n. twarzowego, które owijając się dookoła jądra ruchowego n. odwodzącego uwypuklają w tym miejscu dno komory IV.

Z boku od wyniosłości przyśrodkowej i trójkąta nerwu błędnego znajduje się trójkątne pole przedsionkowe (area vestibularis) - leżą pod nim jądra części przedsionkowej nerwu VIII. W jego pobliżu znajduje się guzek słuchowy (tuberculum acusticum) - uwypuklenie wywołane przez jądro grzbietowe ślimaka.
Część dolna pola leży w rdzeniu przedłużonym, a część górna w moście. Przez środek tego pola biegną prążki rdzenne komory IV. Z boku pole przedsionkowe dochodzi do zachyłka bocznego komory IV.
W górnej części dołu równoległobocznego znajduje się miejsce sinawe (locus coeruleus). Bocznie część należąca do mostu jest ograniczona przez konary górne móżdżku (między nimi jest rozpięta zasłona rdzeniowa górna (velum medullare superius).

ŚRÓDMÓZGOWIE :

Budowa zewnętrzna :
Śródmózgowie składa się z trzech części :

• pokrywy (tectum)
• nakrywki (tegmentum)
• odnóg mózgu (crura cerebri)

• blaszka pokrywy (lamina tecti) ,
• ramiona wzgórków (brachia colliculorum),
• trójkąt wstęgi (trigonum lemnisci).

lista artykułów

góra strony